احکام و آداب سماع
غزالی در کیمیایی سعادت در مورد احکام سماع می نویسد بدانکه در سماع سه چیز نگاه باید داشت :
زمان مکان و اخوان

سماع و مولانا

با توجه به اینکه سماع قرنها قبل از مولانا و از زمان پیدایش تصوف وجود داشته و بزرگانی در مورد آن توضیحاتی داده اند از جمله غزالی در کتاب سماع می نویسد آن کس که در حال سماع است در حال حرکت نباید در کائنات غیر از جمال خدا چیز دیگری را ببیند عشق او به خداوند و شوق دیدار او را به حرکت در می آورد. ولی نام مولانا و سماع بهم آمیخته شده .

معنی سماع

سماع به معنی شنیدن و یا گوش دادن و حتی به معنی شهرت و نام نیک نیز آمده است و یا صدائی که از همه اشیاء به در می آید و مجازا به معنی رقص‘ نغمه‘ وجد حال و مجلس انس می باشد .

یک دست جام باده و یک دست زلف یار

رقصی چنین میانه میدانم آرزوست

حالت سماع

افلاکی در شرح حال مولانا جلال الدین نوشته
در آن غلبات شور و سماع که مشهور عالمیان شده بود از حوالی زرکوبان می گذشت مگر آواز تقتق ایشان به گوش مبارکش رسید ازخوشی آن ضرب شوری عجیب در مولانا ظاهر شد و به چرخ درآمد شیخ نعره زنان از دکان خود بیرون آمد و سر در قدم مولانا نهاده بی خود شد. مولانا او را در چرخ گرفته شیخ از حضرتش امان خواست که مرا طاقت سماع خداوندگار نیست و همانا که به شاگردان دکان اشارت کرد که اصلا ایست نکنند و دست از ضرب باز ندارند تا مولانا از سماع فارغ شد هم چنان از وقت نماز ظهر تا نماز عصر بود مولانا در سماع بود

مشهورترین کتابهائی که در آنها از سماع و آداب آن سخن رفته است
1. اللمع فی التصوف تالیف ابونصرعبدالله بن علی سراج طوسی (متوفا 378 )
2. کلمات قصار بابا طاهر همدانی (متوفا 410 هجری )
3. کتاب منازل السائرین تالیف خواجه عبدالله انصاری (متوفا 481 )
4. کیمیای سعادت به زبان فارسی آثار امام محمد غزالی (متوفا 500 )
احیاء العلوم الدین به زبان عربی
5. تذکرة الاولیاء تالیف محمدبن ابوبکر ابراهیم عطار نیشابوری (متوفا 618 )
6. کتاب معارف تالیف بهاءالدین ولد این کتاب از مهم ترین کتب صوفیه می باشد و خود از تربیت یافتگان شیخ نجم الدین کبری است .
7. عوارف المعارف تالیف شیح شهاب الدین سهروردی (متوفا 632 )
8. فتوحات ماکیه و قصوص الحکم تالیفات شیخ محی الدین ابن العربی
9. فیه مافیه مولانا جلال الدین
10. کتب جامی و اوحدی مراغی